บทความและความรู้ โครงสร้างอาคารและการก่อสร้าง

ช่องแสงหลังคาโกดัง ช่วยประหยัดค่าไฟจริงไหม ?

ช่องแสงหลังคาช่วยลดการเปิดไฟตอนกลางวัน แต่เลือกผิดอาจทำให้โกดังร้อนหรือรั่ว บทความนี้อธิบายประเภท ข้อดีข้อเสีย การออกแบบขนาดและตำแหน่ง และการดูแลรักษา

ช่องแสงหลังคาโกดัง ช่วยประหยัดค่าไฟจริงไหม ?

ช่องแสงหลังคาโกดัง ช่วยประหยัดค่าไฟจริงไหม

คำตอบคือช่วยได้จริงในช่วงกลางวัน โดยเฉพาะโกดังที่ทำงานเวลากลางวันเป็นหลัก แสงธรรมชาติที่กระจายลงมาจากหลังคาช่วยให้ลดจำนวนดวงไฟที่ต้องเปิด หรือเปิดเฉพาะบางโซนได้ ผลที่ได้จริงขึ้นกับหลายปัจจัย เช่น ขนาดและตำแหน่งของช่องแสง ความสูงของชั้นวาง สีพื้นและผนัง และพฤติกรรมการเปิดปิดไฟของพนักงาน นอกจากค่าไฟแล้ว ยังมีประโยชน์อื่นที่ตามมาด้วย

  • พนักงานมองเห็นชัดขึ้น อ่านฉลากและบาร์โค้ดได้ง่าย ลดความผิดพลาดในการหยิบสินค้า
  • บรรยากาศการทำงานดีขึ้น พื้นที่ไม่มืดทึบ ลดความรู้สึกอึดอัด
  • มีแสงสำรองเมื่อไฟฟ้าดับ ในเวลากลางวันยังพอทำงานหรือเคลื่อนย้ายได้อย่างปลอดภัย

ประเภทช่องแสงที่นิยมใช้ในโกดัง

1. แผ่นโปร่งแสงบนหลังคา (Translucent Roof Sheet)

เป็นแผ่นที่มีลอนเหมือนหลังคาเมทัลชีท วางสลับเป็นแถวตามแนวหลังคา ติดตั้งง่ายและเข้ากับระบบหลังคาเดิม วัสดุที่พบบ่อยคือโพลีคาร์บอเนตซึ่งเหนียว ทนแรงกระแทก และไฟเบอร์กลาสซึ่งราคาประหยัดกว่า

2. ช่องแสงแบบโดมหรือกล่องบนหลังคา

ยกตัวขึ้นจากระนาบหลังคา บางรุ่นมีช่องระบายอากาศในตัว ช่วยระบายความร้อนได้ด้วย แต่ต้องทำรอยต่อกันซึมอย่างดี

3. ช่องแสงผนังและบานเกล็ด (Clerestory / Louver)

ติดตั้งที่ผนังส่วนบนใต้ชายคา ได้แสงด้านข้างที่นุ่มกว่าและรับความร้อนน้อยกว่าช่องแสงบนหลังคา หากเป็นบานเกล็ดยังช่วยระบายอากาศร้อนออกได้

ข้อดีและข้อเสียที่ต้องชั่งน้ำหนัก

ข้อดีชัดเจนคือได้แสงฟรีและลดการใช้ไฟ แต่ข้อเสียที่ต้องรู้ก่อนตัดสินใจมีดังนี้

  • ความร้อนเพิ่มขึ้น แสงที่เข้ามามักพาความร้อนมาด้วย ยิ่งช่องแสงมาก อาคารยิ่งร้อน อาจต้องใช้พัดลมหรือระบบระบายอากาศมากขึ้น
  • วัสดุเหลืองและขุ่นตามอายุ แผ่นที่ไม่มีชั้นป้องกัน UV จะเปลี่ยนสีและเปราะ ทำให้แสงผ่านน้อยลง
  • จุดเสี่ยงรั่วซึม รอยทับซ้อนระหว่างแผ่นโปร่งแสงกับเมทัลชีทเป็นจุดที่น้ำซึมได้ง่าย หากติดตั้งไม่ดี
  • เสี่ยงตกจากหลังคา แผ่นโปร่งแสงรับน้ำหนักคนไม่ได้ ช่างที่ขึ้นไปทำงานต้องระวังและใช้อุปกรณ์ป้องกันการตก

ออกแบบขนาดและตำแหน่งอย่างไรให้สมดุล

หลักคิดสำคัญคือต้องการแสงพอใช้งาน ไม่ใช่แสงมากที่สุด เพราะแสงที่มากเกินจะมาพร้อมความร้อนและแสงจ้า ควรให้ผู้ออกแบบคำนวณจากขนาดอาคาร ความสูง และการใช้งานจริง แนวทางเบื้องต้นมีดังนี้

  1. กระจายเป็นแถวสม่ำเสมอ ดีกว่าการรวมไว้จุดเดียว เพื่อให้แสงตกทั่วพื้นที่และไม่เกิดจุดร้อน
  2. หลีกเลี่ยงแดดส่องตรงบนสินค้า โดยเฉพาะสินค้าที่ไวต่อแสงและความร้อน เช่น อาหาร เครื่องสำอาง หรือบรรจุภัณฑ์พลาสติก
  3. วางแนวให้ตรงทางเดินและโซนหยิบสินค้า แทนการวางเหนือชั้นวางสูงที่บังแสงหมด
  4. เลือกแผ่นที่มีการเคลือบป้องกัน UV และกระจายแสง ช่วยลดแสงจ้าและยืดอายุวัสดุ

ใช้ร่วมกับไฟ LED และเซนเซอร์แสง

ช่องแสง จะคุ้มค่ามากที่สุดเมื่อใช้คู่กับหลอด LED และแบ่งวงจรไฟเป็นโซน ยิ่งถ้าติดเซนเซอร์วัดแสงธรรมชาติ ระบบจะหรี่หรือปิดไฟอัตโนมัติเมื่อแสงจากหลังคาเพียงพอ ไม่ต้องพึ่งพนักงานจำเปิดปิดเอง ช่วยให้ค่าไฟลดลงได้อย่างต่อเนื่อง

การดูแลรักษาช่องแสงหลังคา

  • ทำความสะอาดคราบฝุ่นและตะไคร่ตามรอบ เพราะความสกปรกทำให้แสงผ่านได้น้อยลงมาก
  • ตรวจรอยต่อ น็อตยึด และยางรองเป็นประจำ โดยเฉพาะก่อนเข้าหน้าฝน
  • เมื่อแผ่นเหลือง เปราะ หรือแตกร้าว ควรเปลี่ยนใหม่ ไม่ควรปะซ่อมไปเรื่อย ๆ

หากพบน้ำหยดใต้แนวแผ่นโปร่งแสง ควรเร่งแก้ไขและตรวจระบบหลังคาโดยรวมควบคู่กันไป

สิ่งที่ควรตรวจก่อนเช่าหรือซื้อโกดัง

  • ไปดูอาคารตอนกลางวัน สังเกตว่าแสงจาก ช่องแสง เพียงพอและกระจายทั่วพื้นที่หรือไม่
  • ดูสภาพแผ่นโปร่งแสงว่าเหลือง ขุ่น หรือมีคราบน้ำรั่วใต้แนวแผ่นหรือไม่
  • หากเป็น โกดังให้เช่า ควรตกลงว่าใครรับผิดชอบการเปลี่ยนแผ่นที่เสื่อมสภาพ
  • หากซื้อ โกดังขาย ให้ประเมินอายุแผ่นและค่าเปลี่ยนเผื่อไว้ในงบปรับปรุง
  • หากสร้าง โกดังสำเร็จรูป ใหม่ ควรกำหนดชนิดแผ่นและตำแหน่งตั้งแต่ขั้นออกแบบ

คำถามที่พบบ่อย

  • โกดังให้เช่าติดช่องแสงเพิ่มได้ไหม ได้ถ้าโครงสร้างหลังคารองรับและผู้ให้เช่าอนุญาต ควรให้ช่างที่ชำนาญงานกันรั่วทำ เพราะช่องแสงเป็นจุดเสี่ยงน้ำรั่วของโกดัง
  • โกดังสำเร็จรูปควรมีช่องแสงกี่เปอร์เซ็นต์ของหลังคา ไม่มีตัวเลขตายตัว ขึ้นกับการใช้งานและความร้อน หลายโครงการเลือกสัดส่วนไม่สูงเพื่อไม่ให้โกดังร้อนเกินไป
  • โกดังขายเก่าที่หลังคาช่องแสงเสื่อมควรทำอย่างไร ตรวจรอยร้าวและความเหลืองของแผ่น เปลี่ยนเป็นแผ่นใหม่ และเคลือบกันรั่ว เพราะช่องแสงเสื่อมทำให้ทั้งร้อนและรั่ว

บทสรุป

ช่องแสง บนหลังคาและผนังช่วยประหยัดค่าไฟได้จริงเมื่อออกแบบอย่างสมดุล เลือกวัสดุที่ป้องกัน UV วางตำแหน่งไม่ให้แดดส่องสินค้า และดูแลความสะอาดสม่ำเสมอ ไม่ว่าจะเลือก โกดังให้เช่า โกดังขาย หรือ โกดังสำเร็จรูป การให้ความสำคัญกับแสงธรรมชาติตั้งแต่ต้น จะช่วยลดต้นทุนพลังงานและทำให้พื้นที่ทำงานน่าใช้ขึ้นในระยะยาว

บทความที่เกี่ยวข้อง

ทำไมต้องเลือก Park Factory

PARK FACTORY ผู้ให้บริการขายโกดัง และให้เช่าโกดังโรงงานสำหรับ SME ในเขตกรุงเทพ และปริมณฑล

หากคุณกำลังมองหาโกดังคลังสินค้า ที่ Park Factory เราเป็นผู้ให้บริการโกดังโรงงานสำหรับ SME ด้วยโครงการสีเขียว สภาพแวดล้อมสวยงามน่าอยู่ ให้ความสำคัญในทุกรายละเอียดของโกดังทั้งหมด ไม่ว่าจะเป็นโครงสร้างอาคาร หรือ Landscape ออกแบบตามหลักฮวงจุ้ย เพื่อให้ผู้เช่าได้รับประสบการณ์ที่ดีที่สุด → เข้าชมโครงการ

ช่องทางการติดต่อ PARK FACTORY

ที่ตั้ง : 176 ซอยกาญจนาภิเษก 5 แขวงหลักสอง เขตบางแค กรุงเทพฯ 10160

เบอร์โทรติดต่อ : 092-379-7444, 081-751-4440

อีเมล์ : [email protected]

Google Map : https://maps.app.goo.gl/STYgHNRPHGAZZ6SX8